Wat muziek met je kan doen

Datum/Tijdstip
20-03-2018
20:00 - 22:00

Wat muziek met je kan doen

 

Op deze avond luisterden we naar Ria Ursem-de Haan en Annemiek en Yannick Zuurbier. Annemiek is dochter van een organist uit Spanbroek, ze groeide op met muziek en studeerde aan het conservatorium in Utrecht. Met Ria speelt ze in de big band Biggig van Wognum. Muziek is op verschillende manieren heel belangrijk voor ontwikkeling, vertelde ze, onder andere aan de hand van beelden van een college van neurologieprofessor Erik Scherder.

Een enorme rijkdom! Door luisteren, maar nog sterker door muziek maken ontwikkelen de hersenen zich. Dat brengt je meer geduld en empathie. Beter kunnen plannen, sneller schakelen en het onderdrukken van storende impulsen. Daarmee wordt bijgedragen aan cohesie in de samenleving.

 

Taalontwikkeling

Als kinderen (intensief) muziek spelen neemt hun hersenvolume toe, met name in gebieden die te maken hebben met taalontwikkeling en waar ‘persoonlijkheidskenmerken’ te vinden zijn. Klanken komen binnen in de hersenstam, dan ordenen, associëren, herinneren en weergeven. Tijdsinterval, ritme, kleine hersenen coördineren en sturen motoriek.

Je ‘beloont’ jezelf met aanmaak van oxitocine dat het stresshormoonniveau verlaagt. Motoriek, sensomotoriek, sneller schakelen, bewegen op muziek – hardlopers met koptelefoon houden langer vol. Sprinters geven met een snellere ‘beat’ in hun oren beter een ‘krachtexplosie’. Ook van belang: erfgoed levend houden door uitvoering van muziekstukken. En plezier!

 

Kinderen

Muziek levert een unieke bijdrage aan ontwikkeling van een kind. 75 minuten muziek (per dag) geeft een hoger IQ, gemeten in groepjes met veel, weinig en geen muziekles. Jong beginnen, vóór zeven jaar geeft het grootste effect.

 

Ravel

Annemiek speelde Miroir no. 5 voor ons, “La Vallée des Cloches”.  Een muziekstuk dat Maurice Ravel in 1905 gecomponeerd heeft. Het is een complex stuk dat niet gemakkelijk in het gehoor ligt, maar doordat ze het heeft uitgelegd, herken je het thema dat op verschillende manieren terugkomt, de pentatonische ‘klokken’, en een jazz-achtig akkoord wat Ravel als eerste vernieuwend heeft gebruikt. Ondanks een paar jaar pianoles gaat het de theorie me ver boven m’n pet, maar als ze speelt kan ik het wel hier en daar herkennen en belangrijker, mooi vinden.

 

Computer

Met deze muziekles bereidde ze het publiek voor op het verhaal van haar veertienjarige zoon Yannick die al jong een instrument leerde spelen – hoe kan het anders met zo’n moeder, maar hij wou het echt zélf. Ondertussen componeert hij muziek op de computer, en dat proces laat hij zien via de beamer. Heel rustig begint hij met een beat voor het ritme, voegt daar zichtbaar en hoorbaar melodielijnen aan toe. Versnelt van gedeelten het ritme, geeft de melodie weer met andere ‘digitale instrumenten’.

 

Plezier

Ria Ursem de Haan vertelde na de pauze vooral over het grote plezier dat muziek haar al haar hele leven brengt, vanaf een vroege kinderherinnering op een hobbelpaard tot nu, het spelen in de fanfare. De heftige ervaring van het samen spelen van een stuk in het buitenland: Hymne voor Ingrid, ter herinnering aan een verongelukte collega. In een verslag kopte de Oostenrijkse krant: “Es zeigte die Verbundenheit”.

Annemiek en zij spelen samen, trompet en saxofoon. Ze vergelijkt muziek met schrijven: elke muzikale zin vertelt iets! Aantrekkelijkheid, net als een mooie tekst. Doorgeven aan kinderen! Muziek ráákt me, zegt ze, beweegt me, maakt mij gelukkig.

Haar instrument, een sopraansaxofoon is recht, met een hoge toon. Ze wilde toen ze elf jaar oud was, het liefst pianoles, maar daar was geen plek voor thuis. Zij speelt een stuk van Piazolla: Oblivion, dat is een moderne tango – hij componeerde ook Adiós Nonino.

 

Spiritueel

Een muziekstuk instuderen is voor haar haast een spirituele ervaring. Ook zij vertelt: het effect van zingen is psychologisch én fysiek: heeft effect op hormonen, reguleren van gedrag, werkt kalmerend bij kinderen. Goed voor je lichaamshouding, je bent fitter, je hersenfuncties worden geactiveerd. Ademhaling wordt beter, muziek kan een prikkelbare darm tegengaan. Het lichaam maakt meer antistoffen aan, meer energie. En wat je zingend leert, kun je beter onthouden.

 

 

Annemieke Zuurbier (foto Niels Ursem)